OK, je had wat geduld moeten hebben. Want ze kwamen bijna twee en een half uur later dan verwacht omdat er een ongepland bezoek aan de bibliotheek van Zandvoort werd gebracht waardoor het tijdschema nogal opschoof. Maar het is heel Hollands om je druk te maken over een tijdschema hebben we geleerd. Het belangrijkste is dat ze er uiteindelijk waren. En dat ze al hun enthousiasme op ons loslieten.

Licht vermoeid stapten ze van hun fietsen af, maar de verse Noordwijkse stroopwafels waarmee ze ontvangen werden pepte bijna iedereen meteen weer op. Waarna ze als een soort zwerm de bibliotheek overnamen. Ze wilden alles weten over de indeling van de collectie, over het kleurgebruik in onze inrichting, over hoe het zat die landelijke huisstijl (“he, in Zandvoort hadden ze hetzelfde logo”), over wat voor activiteiten wij organiseerden voor kinderen en over hoe wij er voor zorgden dat alles zo netjes bleef. (nou, omdat we zo lang op jullie moesten wachten hadden we ruim tijd om alles heel strak in de kasten te krijgen…)

We kregen veel complimenten over onze inrichting en dat is altijd leuk. En verder weet ik nu dat bibliotheken in Alberta als enige staat in Canada abonnementsgeld vragen (kinderen tot 16 jaar gratis) en dat de bibliotheek van Kopenhagen al twee jaar lang een paar mensen heeft vrijgemaakt om een fablab te maken. En dat ze daarmee inmiddels mooie dingen met de scholen doen. En dat er in Finland bibliofietsen gemaakt worden, dus een soort van bibliobussen maar dan op de fiets, met zonnepanelen!

Een fijne bijkomstigheid was de reactie van het publiek: onze bezoekers waren erg benieuwd wat al die mensen in gele hesjes kwamen doen. En ze waren erg trots op hun eigen bibliotheek toen we het uitlegden. “Ja, maar het is toch ook een prachtige bibliotheek?” Kijk, dat horen we nou graag.

Iedereen was dus enthousiast: de Cycling for Libraries mensen, onze bezoekers en wij, de medewerkers van de bibliotheek. Het zorgde voor een heel bijzondere energie en daar werd ik erg blij van. En dat hebben jullie dus allemaal gemist.

Jammer.

(klik hier voor meer foto’s)

Als ik in Google bovenstaande zoekterm intyp krijg ik nooit Why can’t i be skinny. Dat bewijst maar weer eens dat Google mij heel goed kent .

Ze zitten ook op Twitter, kan ik aanraden. Fijn af en toe een gedicht in je tijdlijn.

Leuk om het lijstje met winnaars te bekijken: een aantal van de namen op die lijst ken ik, dus dat is extra leuk. En het is ook interessant om te zien hoe breed de belangstelling was: niet alleen onder bibliothecarissen uit openbare bibliotheken, er staat nu ook ergens zo’n mok op een bureau bij NBD Biblion en op twee universitaire bureaus. Geweldig!

Wie kan dat nou zeggen, dattie een eigen mok heeft?

Want op woensdag 19 juni komen ze bij ons op bezoek in de bibliotheek van Noordwijk. Toen we hoorden dat de tocht van Amsterdam naar Den Haag via de kust zou leiden besloten we om de groep uit te nodigen, die route leidt immers door Noordwijk. En de vestiging in Noordwijk is net vorig jaar opnieuw ingericht, daar zijn we heel trots op dus die willen we graag laten zien.

De tour begint dinsdags in Amsterdam, met o.a. een bezoek aan de OBA en de Speciale collecties van de UvA. ‘s Woensdags gaan ze voor het eerst echt fietsen: van Amsterdam naar Haarlem, naar de Stationsbibliotheek, dan van Haarlem naar Noordwijk en van daar uit naar Scheveningen waar ze zullen overnachten. Ze zijn ongeveer een uurtje in Noordwijk, dat is meer dan voldoende tijd om even iets te drinken en om de bibliotheek te bekijken dus ik ga er van uit dat er ook nog tijd is met de fietsers te praten over het belang van bibliotheken, want daar komen ze voor. Op de Cycling for Libraries site stellen ze zichzelf voor, en noemen ze waar ze het over zouden willen hebben, interessant om te lezen als voorbereiding. Zoals die Oekraïner die de Librarian as a path to hapiness ziet, maar ze willen het ook over netwerkvorming hebben, over pop-up libraries, over bibliotheken als piraten, over e-books, en over de contacten met de politiek. En er is een deelnemer die alleen maar wil weten hoe hij van Kaliningrad een fietsvriendelijke stad kan maken.

Interessant dus. En iedereen is welkom, dus kom vooral naar Noordwijk. Van 16 tot 17 uur zijn de fietsers bij ons in de bibliotheek. Of meldt je aan om een dagje mee te fietsen, dat kan nog.  Want wanneer krijg je nou de kans om zo’n breed, internationaal gezelschap van bibliothecarissen te spreken? Die kans kun je niet laten lopen, dus grijp hem!

Ik vind het zelf altijd wel iets aandoenlijks hebben, zo’n collectie vol goede bedoelingen. Ik was daarom ook erg verbaasd toen de politie de Occupy Wall Street bibliotheek vernietigde. De tijd dat boeken gevaarlijk waren ligt toch al lang achter ons, dacht ik. Gelukkig werd dat een enorme rel die eindigde met excuses en schadevergoedingen (na een rechtszaak, dat dan weer wel). Foutje, bedankt. Tamelijk overdreven, maar zoiets kan gebeuren.

En toen kreeg ik een uitnodiging van een Turkse vriend van me: Beste Vrienden,
ik ga een boek lezen… Niet om te schreeuwen. In stilte, zittend, zonder een vlag of iets, op een grasveld, onder een schaduw van een boom, om de stem van de niet gehoorde landgenoten van mij te ondersteunen. Dus daar zat ik dan afgelopen woensdagavond, in het Westerpark in Amsterdam: met een boek onder een boom. Met een stuk of 50 andere andere mensen, het merendeel Turks. Lezend en pratend. Over de toestand in Turkije, over democratie, dictatuur en vrijheid. In alle rust. Mooie avond was dat. Daarom was ik heel verbaasd om te horen dat zo’n zelfde bijeenkomst in Utrecht uitliep op scheldpartijen van (Turkse) voorbijgangers en ruzie over de demonstraties in Turkije. Hoe kan een groep pratende en/of lezende mensen nou zoveel agressie oproepen?

Dat soort verhalen herinnert je er weer aan dat lezen soms echt wel een subversieve bezigheid kan zijn. Dat vergeet je snel als je in de bibliotheek aan het retailen bent. Als je probeert in te schatten hoeveel exemplaren van de nieuwe Dan Brown je in de collectie moet hebben. Want dat is natuurlijk allemaal niet echt belangrijk. Wat mensen met je boeken doen, dát is pas belangrijk.

Charles Dickens die in een Morrissey-achtig lied over zijn eigen leven zingt. Weet niet of dat nou echt recht doet aan Dickens, maar geestig is het wel. Ben alleen wel bang dat elke keer als ik ergens de naam Dickens lees, ik vanaf nu die rondslingerende gladiool in zijn hand zie. Maar ik weet nu ook dat Dickens opgroeide in een countryhouse dat op zijn 10e verkocht moest worden omdat zijn vader in de gevangenis belandde. Dus ik heb er wel iets van opgestoken…

En dat is precies de bedoeling. Dit liedje komt uit een tv-serie voor kinderen over geschiedenis, gebaseerd op Horrible Histories, een Britse serie kinderboeken over geschiedenis. They are designed to engage children in history by presenting the unusual, gory, or unpleasant aspects in a tongue-in-cheek manner in contrast to the formality of lessons taught in school. Die kinderboeken werden zo’n enorm succes dat er een heel bedrijf omheen gebouwd is dat zich bezig houdt met spelletjes, tv-series, tijdschriften en zelfs een theaterstuk. Ze beperken zich ook niet meer tot alleen geschiedenis, maar schrijven over een breed scala aan onderwerpen. Een aantal van de boeken zijn in het Nederlands vertaald in de serie Waanzinnig om te weten.

Heel populariserend al die boeken, maar ‘t werkt wel. En het klopt ook. Die gladiool van Dickens is niet toevallig, want Morrissey stond in het oorspronkelijke clipje van This Charming Man ook met een gladiool te zwaaien. En het liedje van Dickens eindigt ook vast niet toevallig met de zin Heaven knows I’m miserable now….  Op het Youtube kanaal van de Horrible Histories staat een groot aantal liedjes, en daar zitten een paar erg leuke filmpjes bij, zoals de Vikingen, die als Simon en Garfunkel heel zijig door een bos lopen of de Griekse filosofen die als de Monkees rondhuppelen.

Nog een leuke tip voor een muziekkwis, raad het origineel, misschien?

Begin van deze week zijn de winnaars van 2013 bekend gemaakt. Het zijn er zes: een splinternieuw filiaal in Washington D.C., de volledig gerenoveerde 100 jaar oude centrale bibliotheek van St. Louis, de nieuwe jeugdafdeling van een filiaal in New York, de renovatie van een filiaal in Houston,  een nieuw filiaal van de openbare bibliotheek van Phoenix, gecombineerd met een schoolbibliotheek en een nieuwe universiteitsbibliotheek van North-Carolina State University. Over die laatste gaat bovenstaande video.

Een hele gevarieerde lijst, met niet alleen openbare bibliotheken. In 2011 was een van de winnaars zelfs een bibliotheek in Saudi-Arabië. Dat kon omdat de prijs bedoeld is voor architecten die in de Verenigde Staten geregistreerd zijn. En omdat de American Library Association zich niet alleen met openbare bibliotheken bezig houdt. De jury bestond uit drie architecten, twee bibliothecarissen en een library consultant. Het is me niet helemaal duidelijk wat de prijs precies inhoud, of dat het alleen om de eer gaat.

Ideetje voor de VOB? Samen met de BNA zo’n prijs instellen? Want de verkiezing van het bibliotheekblad voor de beste bibliotheek van Nederland is niet persé een prijs voor het beste gebouw. Bij die prijs tellen ook zaken als diensten, aanbod, service en klantgerichtheid mee. Lijkt mij wel eens interessant, zo’n focus op de architectuur. Maar ik vermoed dat geen van beide verenigingen veel heil ziet in zo’n prijs. Zowel architecten als bibliothecarissen staan onder druk, in beide branches is het crisis. Het zou interessant zijn als die twee de handen in elkaar zouden slaan. Maar da’s waarschijnlijk te praktisch gedacht.

Vandaag kwamen we voor het eerst sinds zeven jaar weer bij elkaar. Om te horen wat er allemaal gebeurd is in de tussentijd en om over het vak te praten. En dat was prettig. Omdat we elkaar goed kennen en omdat we ons niet beter hoeven voor te doen dan we zijn. Omdat we niet politiek-correct hoeven te zijn of op onze woorden moeten passen maar open en vrij kunnen praten over wat ons bezig houdt. We hebben het gehad over hoe we om gaan met gemeentes, met politiek en met bezuinigingen, over reorganisaties en samenwerkingsverbanden. Met als terugkerende vraag Is de bibliotheek het tuinpad van mijn vader? Iets van vroeger, iets waar we misschien naar terug verlangen maar wat voorgoed voorbij is? We hebben geen eenduidig antwoord op die vraag kunnen formuleren, maar we hebben allemaal weer eens met een nieuwe blik naar ons eigen vak gekeken en dat is altijd goed. En ook dit keer gingen we na het officiële gedeelte aan de borrel. Ook weer gezellig. Deze bijeenkomst is ons allemaal erg goed bevallen. Over twee jaar gaan we het opnieuw doen, in Emmen dit keer. Daar kijk ik nu al naar uit.

Op het eerste gezicht weer een klassiek verbodsbordje, maar dit keer staan er juist positieve opmerkingen op. Please do touch the trees or even hug them en Keep your mobile phone switched on so you can check in and tweet away. Onderzoek had uitgewezen dat mensen de National Trust zagen als een erg formele organisatie met veel regels. Met deze nieuwe  bordjes (in totaal 6 verschillende) hoopt de National Trust dat beeld te corrigeren. We think these new signs are a fun, tongue-in-cheek way to help people reconnect with nature and enjoy our outdoor places to the full.

Ze zijn in elk geval erg Engels. Lief wel.

Het stuk eindigt met de volgende woorden: Toneel is life. Dames en heren, het is natuurlijk onmogelijk en pathetische onzin, maar ik vraag u te geloven dat wij de geschiedenis ingrijpend hebben beïnvloed. Want dat is de macht en de magie van het theater. Soms is theater geen spiegel, maar moet de wereld zich maar eens aan ons aanpassen. Wie niet in dromen gelooft is geen realist. Zoals Primo Levi al zei; if not now, when? Wij pakken onze spullen in want we spelen vaker deze week. In Mali, Gaza, Syrie, Tsjetsjenie, Congo, Irak, zullen wij het onmogelijke mogelijk maken. Maar eerst nog naar Zwolle en Nieuwegein. Dankuwel.

Dat was mooi.

En de dag daarvoor zat ik in de Lokhorstkerk in Leiden waar Ted van Lieshout de laatste Annie M.G. Schmidtlezing hield. Van Lieshout sprak over zijn werk en over de vraag of hij zichzelf daarin op de voorgrond zette of niet. En over zijn drijfveren: hij gaat voor kwaliteit. Ik vind mijn geluk in het probéren om een zo goed mogelijk boek te maken. Ik doe dat voor die ene lezer. Die andere 3999 kinderen die jengelen om zesendertig keer hetzelfde boek kunnen de pot op. (…) Armoede, dat is wat we kinderen bieden als we ze alleen maar geven waar ze zelf om vragen. Het is óók onze taak om kinderen te geven waar ze níét om vragen, zoals inentingen en vitaminen en asperges en kunst. En kwaliteit, gewoon omdat ze niet weten dat het bestaat. Maar wij weten het wel.

Dat was ook mooi.

Dat is ook zo’n beetje wat ik bedoel met volksverheffing. Mensen iets geven  waarvan ze niet weten dat het bestaat. Iets moois, een droom, een gedachte. Waar ze misschien een klein beetje beter mens van worden. Of misschien ook niet. Maar wat ze in ieder geval op een nieuw idee brengt, of op een nieuwe mening. En dat is (ook) een taak van de bibliotheek. Om niet alleen maar meer van hetzelfde te doen, maar ook af en toe eens iets anders. Om mensen dingen te bieden die ze nog niet kennen, om ze in aanraking te brengen met nieuwe werelden en nieuwe ideeën. Want daar zijn we ooit voor opgericht. Vroeger.